Mogelijkheden voor de coach Het coachen en het verloop van coachingsleergesprekken wordt in belangrijke mate bepaald door uw houding als coach. Voor het coachen gaan we uit van de attitude voor teamleiderschap zoals onderzocht door Blake e.a. Deze attitude bestaat uit:
- Besluitvorming
- Overtuigen
- Initiatief nemen
- Informatievergaring
- Conflicthantering
- Kritiek
De probleemgericht coach helpt medewerkers om tijdens het coachen en het voeren van coachingsleergesprekken deze attitude eigen te maken.
Bij het coachen van de medewerkers kan de coach drie waarnemingsposities innemen om informatie te verzamelen:
A. de ik-positie. We nemen hier de buitenwereld waar met onze zintuigen en vanuit ons eigen referentiekader.
B. de jij-positie. We zijn hier geassocieerd met de medewerker. We kijken a.h.w. door zijn ogen naar ons zelf.
C. de zij-positie. We kijken a.h.w. vanuit een helikopter neer op onszelf en de medewerker. Dit wordt ook wel meta positie genoemd.
Als we ons coachen en onze coachingsleergesprekken vanuit meer posities kunnen waarnemen, zijn we flexibel in onze mogelijkheden. We kunnen dan optimaal feedback geven op ons gedrag en dat van de medewerkers.
Rollen van de coach Satir onderscheidt vijf rollen van de coach. Een bewuste rol, die van harmonisator, en vier onbewuste rollen.
Harmonisator
De meest normale rol van coach is die van harmonisator. Hij komt rustig, geloofwaardig en flexibel over, straalt vertrouwen uit. Zijn gedrag is congruent en drukt zijn integere positie uit. Treedt de coach teveel harmoniërend op dan is hij te aardig en te nabij. Treedt de coach te weinig harmoniserend op dan heeft hij teveel afstand en toont geen emoties.
Daarnaast worden vier onbewuste rollen onderscheiden, die de coach bewust kan vervullen als het coachen van de medewerker vastloopt.
De afleider
De afleider valt op door de spontane en plezierige manier waarop hij irrelevante dingen doet. De kern van deze houding is spontaniteit, zich niet bekommeren over het onderwerp of de medewerker.
De verzoener
De verzoener is bang om fouten te maken of geen uitweg voor het probleem van de medewerker te zien. Hij negeert problemen.
De berisper
Deze is geneigd een zondebok te zoeken. Hij heeft een sturende dominante houding en profileert zich als leider.
De beredeneerder
Legt rationeel uit hoe bepaalde dingen in elkaar zitten en geeft daarover verklaringen en toelichtingen.
Al naargelang onze persoonlijkheid zijn er dus vier coachingsrollen die wij onbewust kunnen toepassen. De gecombineerde harmonsatierol passen wij bewust toe. De rol als harmonisator is een positieve combinatie van de vier rollen afleider, verzoener, berisper en beredeneerder. Deze rollen zijn teruggebracht naar een ‘normaal’ niveau.
|
